System GPR z psami pod lupą. Posłowie wskazują bariery, MSWiA odpowiada
Interpelacja poselska nr 14554 skierowana do MSWiA wskazuje na problemy w funkcjonowaniu grup poszukiwawczo-ratowniczych z psami. To między innymi ograniczenia w dysponowaniu poza teren gminy oraz trudności w systemie certyfikacji. Resort odpowiada, że obowiązujące przepisy są wystarczające, a liczba egzaminów i zespołów z uprawnieniami systematycznie rośnie.
Do ministra spraw wewnętrznych i administracji skierowano interpelację dotyczącą organizacji i praktycznego działania grup poszukiwawczo-ratowniczych (GPR) z psami. Posłowie zwracają uwagę na bariery systemowe, które – w ich ocenie – ograniczają wykorzystanie wyspecjalizowanych zespołów OSP oraz wpływają na spadek motywacji w środowisku przewodników.
Kluczowy zarzut dotyczy mechanizmu dysponowania. Autorzy interpelacji wskazują, że specjalistyczne GPR są w praktyce traktowane jak standardowe jednostki OSP, co ogranicza ich działania do obszaru własnej gminy. Mimo że w Państwowa Straż Pożarna istnieją procedury umożliwiające dysponowanie ponadpowiatowe i ponadwojewódzkie, mają one – zdaniem wnioskodawców – nie być wykorzystywane w pełnym zakresie. W efekcie wyspecjalizowane zespoły nie zawsze trafiają tam, gdzie są najbardziej potrzebne.
Drugim obszarem problemowym jest system egzaminów certyfikacyjnych. Posłowie podnoszą, że zespoły kynologiczne niekiedy nie są ujmowane w harmonogramach egzaminów organizowanych przez PSP, co skutkuje brakiem możliwości odnowienia uprawnień. W praktyce oznacza to wyłączenie psa z działań ratowniczych mimo realnych kompetencji zespołu. W interpelacji wskazano, że sytuacja ta może rodzić dylematy operacyjne i wpływać na skuteczność poszukiwań.
Autorzy zwracają także uwagę na odpływ części specjalistów z OSP do stowarzyszeń cywilnych. Ich zdaniem jest to reakcja na bariery formalne i organizacyjne. Skutkiem ma być rozproszenie potencjału oraz utrudnione finansowanie specjalistycznego sprzętu i szkoleń.
W odpowiedzi MSWiA, powołując się na informacje Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej oraz Komendy Głównej Policji, podkreśliło, że system funkcjonuje w oparciu o obowiązujące przepisy. Psy OSP mogą być używane w działaniach PSP jako tzw. „inne psy” – po spełnieniu wymogów formalnych, w tym posiadaniu ważnego egzaminu i zawarciu odpowiedniej umowy. Resort zaznaczył, że takie zespoły mogą być kierowane do działań na terenie całego kraju.
Ministerstwo przedstawiło również dane dotyczące liczby egzaminów i certyfikowanych zespołów. Z informacji wynika, że w ostatnich latach liczba egzaminów wzrosła, a ponad 70 proc. z nich dotyczy zespołów z OSP. Zapowiedziano także przygotowanie propozycji zmian w rozporządzeniu w sprawie psów używanych w akcjach ratowniczych, m.in. w zakresie wydłużenia ważności egzaminów terenowych.
Interpelacja wskazuje więc na rozbieżność między oceną środowiska a stanowiskiem resortu. Z jednej strony podnoszone są problemy praktyczne i operacyjne, z drugiej – MSWiA akcentuje formalną sprawność systemu oraz rosnącą liczbę certyfikowanych zespołów.
ZAŁĄCZNIK
Fotografia nagłówkowa, ilustracyjna: Grafika wykonana z wykorzystaniem narzędzi AI
