Czy nowe przepisy KSRG zwiększą koszty OSP? MSWiA odpowiada na interpelację
Czy nowe wymagania dotyczące organizacji Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego przełożą się na wyższe wydatki gmin utrzymujących jednostki OSP w KSRG? O to w interpelacji z lipca zapytała posłanka Lewicy Anita Kucharska-Dziedzic. MSWiA przekonuje, że rozporządzenie z 24 czerwca 2026 r. nie powoduje dodatkowych skutków finansowych dla samorządów.
W interpelacji zwrócono uwagę na obawy zgłaszane przez samorządowców dotyczące praktycznych konsekwencji nowych regulacji. Chodzi m.in. o wymagania związane z gotowością operacyjną, szkoleniem ratowników, wyposażeniem, łącznością, alarmowaniem, organizacją odwodów operacyjnych oraz dokumentowaniem działań. Zdaniem autorki interpelacji mogą one w praktyce oznaczać konieczność ponoszenia kolejnych wydatków przez gminy.
Problem jest istotny szczególnie dla mniejszych samorządów, które utrzymują kilka jednostek OSP włączonych do KSRG. Posłanka wskazała również, że jednostki te wykonują zadania nie tylko na terenie własnych gmin, ale także na poziomie powiatu czy województwa, stanowiąc istotny element ogólnokrajowego systemu bezpieczeństwa.
MSWiA: rozporządzenie nie generuje kosztów
W odpowiedzi na interpelację MSWiA stwierdziło, że rozporządzenie z 24 czerwca 2026 r. nie powoduje skutków finansowych dla jednostek samorządu terytorialnego. Według resortu wprowadzone zmiany mają charakter redakcyjny, porządkujący i uszczegóławiający, a dotyczą przede wszystkim jednostek organizacyjnych PSP odpowiedzialnych za organizację działań ratowniczych i ich dokumentowanie.
Ministerstwo powołało się także na Ocenę Skutków Regulacji, w której wskazano, że projektowane przepisy nie będą wywierały wpływu na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety JST. MSWiA wyjaśniło również, że analizy zagrożeń, analizy zabezpieczenia operacyjnego oraz plany ratownicze przygotowują jednostki organizacyjne PSP, a nie samorządy.
112 mln zł dla OSP w 2026 roku
Resort przypomniał jednocześnie o funkcjonującym systemie finansowania ochotniczych straży pożarnych. OSP mogą korzystać m.in. ze środków samorządowych, dotacji z budżetu państwa, darowizn oraz innych źródeł. Jednostki włączone do KSRG mogą otrzymywać tzw. dotację KSRG, przeznaczaną m.in. na sprzęt ratowniczy, wyposażenie osobiste i ochronne oraz sprzęt informatyczny i łączności. W 2026 r. w części 42 budżetu państwa „Sprawy wewnętrzne” zaplanowano dla OSP 112 mln zł.
MSWiA wskazuje także na Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Jednostki OSP, jako podmioty ochrony ludności, mogą korzystać z finansowania przewidzianego w ramach programu, również w kolejnych latach.
Gmina nadal ponosi główny ciężar
Odpowiedź resortu potwierdza jednak, że istotna część odpowiedzialności finansowej pozostaje po stronie samorządów. MSWiA wskazuje, że podstawowy ciężar finansowy utrzymania OSP, w tym finansowania niezbędnych zakupów, spoczywa na gminie, na terenie której jednostka ma swoją siedzibę. Ministerstwo nie zapowiada przy tym utworzenia nowego, ustawowego mechanizmu współfinansowania przez budżet państwa kosztów utrzymywania gotowości operacyjnej OSP w KSRG. Wskazuje na istniejące dotacje, środki budżetowe oraz program ochrony ludności.
Oznacza to, że samo rozporządzenie nie zwiększa — według MSWiA — obciążeń finansowych gmin, ale szersza kwestia kosztów funkcjonowania jednostek OSP w KSRG pozostaje aktualna. Rosnące wymagania dotyczące wyposażenia, wyszkolenia i gotowości operacyjnej oznaczają bowiem konieczność stałego finansowania jednostek, które realizują zadania nie tylko o charakterze lokalnym.
Odpowiedź MSWiA nie przynosi więc zasadniczej zmiany modelu finansowania. Gminy pozostają jednym z najważniejszych źródeł pieniędzy dla OSP, a środki centralne mają ten system uzupełniać.
ZAŁĄCZNIK:
CZYTAJ RÓWNIEŻ:
Istotne zmiany w organizacji KSRG. Rozporządzenia weszły w życie z początkiem miesiąca
